به کجا چنین شتابان!؟

  آیا تاکنون از خود پرسیده اید که اگر جهان آغازی داشته و در حال انبساط است، چه نقطه ای در جهان محل انفجار بزرگ بوده است؟ آیا از خود تا به حال پرسیده اید که چرا هر چه با ابزارهای خود به دوردست های جهان خیره می شویم با اجرامی غریب، آشنا می شویم که هیچ کدامشان در اطرافمان یافت نمی شوند؟ آیا می دانید در گذشته ی دیگران زندگی کردن یعنی چه؟

 

اینگونه سوال ها در ذهن اکثر کسانی که به نوعی علاقه مند سرنوشت کیهان و تفکرات نجومی هستند شکل گرفته، اما پاسخ چیست!!!

به گفته اکثر دانشمندان نجوم و بنابر شواهد زیاد، به این پی می بریم که جهان آغازی همچون انفجار بزرگ یا همان مهبانگ داشته است و از ورای آن جهان پیرامون ما در حال شکل گرفتن است. به راستی دانشمندان از کجا چنین ایده ای دارند؟ با رصد اجرام اعماق آسمان به این نتیجه می رسیم که اجرام در فضا در حال دورشدن از ما هستند و این موضوع به سادگی انبساط جهان را برای ما نشان می دهد ولی در چالش وجود این مسئله که چطور تمام جهان از همه جهت در هر نقطه که باشیم در حال انبساط است چه پاسخی داریم؟ یک مدل سازی کوچک از یک کیک کشمشی که در آن کشمش ها از هم فاصله یکسانی دارند را در نظر بگیرید، با نگاهی دقیق به این کیک زمانی که کیک پف می کند به یک نکته از جهان پیرامون خود پی می بریم. هر کشمش را اگر نگاه کنیم در زمان پف کردن کیک از کشمش های کنارش فاصله می گیرد و این همان حال جهان ماست که هر کجا که باشیم جهان در حال انبساط است و یا مثالی دیگر در این زمینه این است که یک بادکنک را بر داریم و رویش نقطه هایی بگذاریم با بادکردن بادکنک همه نقاط از هم فاصله می گیرند البته در بستر انبساط بادکنک. 

 حال که به انبساط عالم پی بردیم به عقب می رویم به گذشته ها جایی که تمامی اجرام در نزدیکی یکدیگر بودند و به نظر اکثر دانشمندان نجوم نقطه آغازین جهان امروزی ما، یعنی مهبانگ! در مهبانگ چه گذشت؟ این سوالی است که علم امروز توانایی پاسخش را ندارد زیرا که در مهبانگ قوانین فیزیکی امروزی ما برقرار نمی توانند باشند اندکی از زمان به جلو می آییم هنوز به زمان چند میلیاردم ثانیه پس از مهبانگ نرسیده ایم نیروی گرانش جدا می شود، پس از آن نیروی هسته ای قوی و بعد از آن نیروهای هسته ای ضعیف و الکترومغناطیس. جهان پس از بیگ بنگ تا چند صد هزار سال رو به سرد شدن گذاشت و پس از آن جهان، آنقدر انرژی بالا بود که هیچ چیز امکان ماندگاری نداشت، رفته رفته به جهانی نزدیک می شدیم که دیگر کدریت ناشی از نبود جرم ماندگار را نداشت. توده های عظیم شکل گرفتند و از حدود 13.6 میلیارد سال پیش تا کنون این اجرام رفته رفته سردتر، خردتر، پیرتر و حتی چندین بار، تجارب گوناگون موجودیت به عنوان جرم های سماوی گوناگون را یافتند تا به جهان اکنون ما تبدیل شدند. این اعداد را درباره ی پیدایش جهان از کجا می دانیم؟ اگر به مفهوم و نظریه مهبانگ رجوع کنیم، لحظه انفجار بزرگ همان لحظه بوجود آمدن چهار بعد جهان پیرامون ماست. زمان و مکان ما در لحظه مهبانگ بوجود آمد و انفجار بزرگ در نقطه ای به عظمت جهان شکل یافت. پس دیگر نمی توان گفت که جهان از کدامین نقطه آغاز گشته بلکه تمام جهان پیرامون ما زایشی جز نقطه مهبانگ نداشته و همه چیز این جهان در زمان و مکانی پا به عرصه وجود گذاشته که ابعاد نیز بوجود آمده اند. جهان پیرامون ما در یک نقطه گرد آمده بود و همزمان با هم بزرگ و پیر شد. منجمان با ابزارهای رصدی خود به طور مداوم مشغول جاروب کردن آسمان و اجرام اعماق آسمانند ولی چه چیز در پشت این ابزارهایشان می بینند؟ جواب "گذشته" است و بس! "گذشته" یعنی آن چه که اکنون نیست. منجمان با رصد اجرام دور به دلیل ثابت بودن سرعت نور، آن چیزی را می بینند که آن جرم در گذشته بوده و این مهم با تکمیل ابزارهای رصدی به دور دست ترین نقاط دنیا می رود به جایی که جوان ترین جرم های عالم را در خود نهفته است، چرا که ما به توان رصدی خوبی رسیده ایم که جهان را از منظر گذشته های بسیار دورشان ببینیم. جهان ما در یک لحظه شکل گرفته و ما با بالابردن توان رصدیمان به دوردست ها خیره می شویم و گذشته ها را می بینیم، پس آن گذشته همان گذشته ماست که همچون پیشانی نوشتی بر فراز دیدگان ما قرار دارد. آن اجرام غریب و نا آشنا در دوردست ها که اجرام جوان عالم قلم داد کردیمشان چیزی جز همزاد پدران اجرام امروزی کنارمان نیستند. تا جایی که می دانیم که خورشیدمان نیز برای دومین بارست که ستاره شده و مجال زندگی یافته، که این خود تحولات شگرف گیتی در طی میلیاردها سال را در ذهنمان در می نوردد. حال تاملی کنیم اگر ما هر چه که به دورتر می رویم، گذشته های اجرام را می بینیم پس زندگی در این جهان آیا معنای جز در گذشته دیگران زندگی کردن می تواند داشته باشد؟

نوشته شده توسط محمد جواد ترابی 

 

www.astronomer.ir: منبع

|+|